ON THE POSSIBILITY OF THE AGROGLYPHS EMERGENCE UNDER THE INFLUENCE OF COSMIC FACTORS

B.M. Useinov; А.А.  Solodovnik; P.I. Leontiev; D.V. Aleshin; N.P. Solodovnik; M.B. Shokzhanova; G.Y. Salbekova

doi:10.26577/JPEOS.2024.v26.i1-i3

Авторлар

B.M. Useinov North Kazakhstan university named after M. Kozybayev, Petropavlovsk, Kazakhstan https://orcid.org/0000-0003-4839-0055
А.А. Solodovnik North Kazakhstan university named after M. Kozybayev, Petropavlovsk, Kazakhstan https://orcid.org/0000-0001-5760-2916
P.I. Leontiev North Kazakhstan university named after M. Kozybayev, Petropavlovsk, Kazakhstan https://orcid.org/0000-0002-8917-0596
D.V. Aleshin North Kazakhstan university named after M. Kozybayev, Petropavlovsk, Kazakhstan https://orcid.org/0000-0002-5985-0523
N.P. Solodovnik North Kazakhstan university named after M. Kozybayev, Petropavlovsk, Kazakhstan https://orcid.org/0000-0001-5205-7365
M.B. Shokzhanova North Kazakhstan university named after M. Kozybayev, Petropavlovsk, Kazakhstan https://orcid.org/0009-0004-1057-1031
G.Y. Salbekova North Kazakhstan university named after M. Kozybayev, Petropavlovsk, Kazakhstan https://orcid.org/0009-0006-5857-0593

DOI:

10.26577/JPEOS.2024.v26.i1-i3

Кілт сөздер:

: meteoroids, meteor phenomena, agroglyphs, instrument complex, crop circles.

Аңдатпа

Бидай сабақтарының үлкен аумақта тұрақты орналасу құбылысын зерттеу негізінде (Вознесеновский құбылысы) осы және басқа да ұқсас табиғи құбылыстарды (агроглифтер) ғарыш факторларының әсерімен байланыстыру мүмкіндігі талданады. Қарастырылып отырған құбылыстардың критериалды белгілері және зерттелетін құбылыстың нақты құрылымдық ерекшеліктері анықталды. Фактілер жиынтығын түсіндіру үшін бүкіл өсімдік массивіне жеткілікті жоғары энергияның қысқа мерзімді радиациялық әсері туралы идеяны тарту ең перспективалы болып табылады. Бұл көзқарас дәнді дақылдар сабақтарының құрылымы мен физиологиясының ерекшеліктеріне сәйкес келеді. Бидай сабақтарының орналасуының себебі микротолқынды сәулелену импульсінің әсерінен олардың шыңдарын қыздыру болуы мүмкін. Инфрақызыл сәулеленуден гөрі микротолқынды сәулеленуге артықшылық беру физикалық тұрғыдан негізделген. Микротолқынды сәулелену импульсінің болжамды көзі-құрамында су мұзының едәуір массасы бар метеорлық дененің Жер атмосферасына енуінен туындаған метеорлық құбылыстың дамуы. Жұмыста бұл жағдайда толқын ұзындығы 1,35 см болатын мәжбүрлі сәулелену импульсінің (лазер түрінің) пайда болуын күтуге болатындығы көрсетілген. Қарастырылып отырған әсерді тудыруы мүмкін метеорлық дененің энергиясы мен массасын есептеу метеорлық астрономия деректерімен жақсы үйлеседі. Сабақтардың орналасуындағы тәртіп өсімдіктердің дамуының гелиотропизмі тұрғысынан түсіндіріледі. Агроглифтердің пайда болуының метеорлық белсенділіктің көріністерімен байланысының жалпы аспектілері және зерттеудің даму перспективалары талқыланады.

Автор өмірбаяндары

B.M. Useinov, North Kazakhstan university named after M. Kozybayev, Petropavlovsk, Kazakhstan

Useinov Beibut Meiramovich – candidate of physical and mathematical sciences, Professor of the Department of Physics of SKU M.Kozybayeva (Petropavlovsk, Kazakhstan) ,e-mail: buseinov@gmail.com
А.А. Solodovnik, North Kazakhstan university named after M. Kozybayev, Petropavlovsk, Kazakhstan

Solodovnik Andrey Andreevich – candidate of physical and mathematical sciences, Professor of the Department of Physics of SKU M.Kozybayeva (Petropavlovsk, Kazakhstan,) , e-mail: asolodovnik@ku.edu.kz
P.I. Leontiev, North Kazakhstan university named after M. Kozybayev, Petropavlovsk, Kazakhstan

Leontiev Pavel Ivanovich – candidate of physical and mathematical sciences, docent of the Department of Physics of SKU M.Kozybayeva (Petropavlovsk,Kazakhstan,),e-mail: pleontiev@ku.edu.kz
D.V. Aleshin, North Kazakhstan university named after M. Kozybayev, Petropavlovsk, Kazakhstan

Aleshin Dmitry Vasilyevich-magistr, research associate SKU M. Kozybayeva, (Petropavlovsk, Kazakhstan, e-mail: dmitriy_alyoshin@bk.ru
N.P. Solodovnik, North Kazakhstan university named after M. Kozybayev, Petropavlovsk, Kazakhstan

Solodovnik Nadezhda Pavlovna- research associate SKU M. Kozybayeva, (Petropavlovsk, Kazakhstan,e-mail: asolodovnik@ku.edu.kz
M.B. Shokzhanova, North Kazakhstan university named after M. Kozybayev, Petropavlovsk, Kazakhstan

Shokzhanova Meruert Bolatovna-magistr, senior lecturer at the Department of Physics of SKU M.Kozybayeva, e-mail: bulakmik@mail.ru
G.Y. Salbekova, North Kazakhstan university named after M. Kozybayev, Petropavlovsk, Kazakhstan

Salbekova Gulmira Yerlanovna- magistr, lecturer at the Department of Physics of SKU M.Kozybayeva, e-mail: tanina.g@bk.ru